Φορολογικές Υποχρεώσεις για Ετερόρρυθμες Εταιρείες

Οι ετερόρρυθμες εταιρείες αποτελούν μια δημοφιλή μορφή επιχειρηματικής οργάνωσης στην Ελλάδα. Ωστόσο, οι φορολογικές τους υποχρεώσεις μπορεί να φαίνονται περίπλοκες για πολλούς. Αυτό το άρθρο στοχεύει να απλοποιήσει και να εξηγήσει τις βασικές φορολογικές υποχρεώσεις που αφορούν τις ετερόρρυθμες εταιρείες, καλύπτοντας θέματα όπως η φορολογία κερδών, οι συντελεστές φόρου, η τήρηση βιβλίων και οι δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος.

Βασικά Σημεία

• Οι ετερόρρυθμες εταιρείες φορολογούνται με διαφορετικούς συντελεστές ανάλογα με το είδος των εταίρων τους.
• Η επιχειρηματική αμοιβή αφαιρείται από τα κέρδη πριν τη φορολόγηση των ομόρρυθμων εταίρων.
• Οι ετερόρρυθμες εταιρείες υποχρεούνται να τηρούν βιβλία και να υποβάλλουν ετήσιες δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος.
• Οι εταίροι των ετερόρρυθμων εταιρειών έχουν συγκεκριμένες υποχρεώσεις και δικαιώματα σύμφωνα με το νομοθετικό πλαίσιο.
• Υπάρχουν ειδικές διατάξεις που αφορούν τις κοινωνίες αστικού και κληρονομικού δικαίου.

1. Φορολογία Κερδών

Οι ετερόρρυθμες εταιρείες υπόκεινται σε φορολογία επί των καθαρών κερδών τους. Τα καθαρά κέρδη υπολογίζονται μετά την αφαίρεση των εξόδων και των απαλλασσόμενων κερδών. Η αφαίρεση των ερωτήσεων – απαντήσεων 49 και 50 από τις δηλώσεις είναι απαραίτητη για τον σωστό υπολογισμό των κερδών.

Τα κέρδη που προέρχονται από μερίσματα ημεδαπών ανωνύμων εταιριών ή συνεταιρισμών, καθώς και από μερίδια εταιριών περιορισμένης ευθύνης, δεν περιλαμβάνονται στα φορολογητέα κέρδη. Επίσης, τα κέρδη που φορολογούνται αυτοτελώς δεν περιλαμβάνονται στα καθαρά κέρδη της εταιρείας.

Η φορολογία των κερδών των ετερόρρυθμων εταιρειών γίνεται με βάση τον ισχύοντα φορολογικό συντελεστή, ο οποίος μπορεί να διαφέρει ανάλογα με την κατηγορία της εταιρείας και το είδος των κερδών.

2. Επιχειρηματική Αμοιβή

Η επιχειρηματική αμοιβή αφορά τους ομόρρυθμους εταίρους και τους κοινωνούς κοινωνίας κληρονομικού δικαίου. Αυτή υπολογίζεται στο 50% των συνολικών κερδών της εταιρείας, ανάλογα με το ποσοστό συμμετοχής τους. Το ποσό αυτό φορολογείται στην ατομική τους δήλωση, ενώ το υπόλοιπο φορολογείται στο όνομα της εταιρείας με συντελεστή 20%.

Παρακάτω παρατίθεται ένα παράδειγμα για την καλύτερη κατανόηση:

Εταιρεία	Κέρδη	Ποσοστό Συμμετοχής	Επιχειρηματική Αμοιβή
1η Ο.Ε.	14.000 €	Χ1: 25%<br>Χ2: 20%<br>Χ3: 40%	Χ1: 1.750 €<br>Χ2: 1.400 €<br>Χ3: 2.800 €
2η Ο.Ε.	18.000 €	Χ1: 40%<br>Χ2: 25%<br>Χ3: 30%	Χ1: 3.600 €<br>Χ2: 2.250 €<br>Χ3: 2.700 €
3η Ο.Ε.	19.500 €	Χ2: 25%<br>Χ3: 15%<br>Χ4: 50%	Χ2: 2.437,50 €<br>Χ3: 1.462,50 €<br>Χ4: 4.875 €

Σημειώνεται ότι η επιχειρηματική αμοιβή δίδεται σε όλους τους ομόρρυθμους εταίρους και κοινωνούς κοινωνίας κληρονομικού δικαίου, ανεξάρτητα από τον αριθμό τους. Επίσης, οι δικαιούχοι λαμβάνουν επιχειρηματική αμοιβή από όλες τις εταιρείες στις οποίες συμμετέχουν, όχι μόνο από μία.

3. Συντελεστές Φόρου

Οι ετερόρρυθμες εταιρείες (Ε.Ε.) υπόκεινται σε συγκεκριμένους συντελεστές φορολογίας, οι οποίοι διαφέρουν ανάλογα με τη φύση των κερδών και των μελών της εταιρείας.

Οι συντελεστές παρακράτησης φόρου είναι οι εξής:

• Για μερίσματα: 5%
• Για τόκους: 15%
• Για δικαιώματα (royalties): 20%

Επιπλέον, τα κέρδη των ετερόρρυθμων εταιρειών φορολογούνται με συντελεστή 22%, ανεξαρτήτως του ύψους των κερδών. Ωστόσο, για τα πρώτα τρία έτη λειτουργίας, ο συντελεστής προκαταβολής φόρου διαμορφώνεται στο 50%.

Παρακάτω παρατίθεται ένας πίνακας με τους συντελεστές φορολογίας για διάφορα είδη κερδών:

Είδος Κέρδους	Συντελεστής Φορολογίας
Μερίσματα	5%
Τόκοι	15%
Δικαιώματα	20%
Κέρδη	22%

Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι οι συντελεστές αυτοί ισχύουν για όλες τις ετερόρρυθμες εταιρείες, ανεξαρτήτως του μεγέθους ή του κύκλου εργασιών τους.

4. Τήρηση Βιβλίων

Η τήρηση βιβλίων αποτελεί βασική υποχρέωση για τις ετερόρρυθμες εταιρείες. Ανάλογα με την κατηγορία των βιβλίων που τηρούνται, οι εταιρείες πρέπει να ακολουθούν συγκεκριμένες διαδικασίες και προθεσμίες.

Οι ετερόρρυθμες εταιρείες που τηρούν βιβλία πρώτης ή δεύτερης κατηγορίας του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων πρέπει να υποβάλλουν τις δηλώσεις τους μέχρι την 1η Απριλίου του οικείου οικονομικού έτους. Αν η εταιρεία τηρεί βιβλία τρίτης κατηγορίας, η προθεσμία υποβολής είναι μέσα σε τρεισήμισι μήνες από τη λήξη της διαχειριστικής περιόδου.

Σε περίπτωση λύσης, μετατροπής ή συγχώνευσης της εταιρείας, η δήλωση πρέπει να υποβληθεί μέσα σε τρεις μήνες από την ημερομηνία της αλλαγής, εφόσον η εταιρεία τηρεί βιβλία πρώτης ή δεύτερης κατηγορίας και η διαχειριστική περίοδος λήγει μέχρι τις 30 Νοεμβρίου του οικείου οικονομικού έτους.

5. Δηλώσεις Φορολογίας Εισοδήματος

Οι ετερόρρυθμες εταιρείες υποχρεούνται να υποβάλλουν δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος κάθε έτος. Η διαδικασία αυτή είναι κρίσιμη για τη συμμόρφωση με τις φορολογικές υποχρεώσεις και την αποφυγή προστίμων.

Η δήλωση φορολογίας εισοδήματος πρέπει να περιλαμβάνει όλα τα έσοδα και τα έξοδα της εταιρείας για το φορολογικό έτος. Οι δηλώσεις υποβάλλονται ηλεκτρονικά μέσω της πλατφόρμας Taxisnet.

Βήματα Υποβολής Δήλωσης

1. Συγκέντρωση όλων των απαραίτητων οικονομικών στοιχείων.
2. Είσοδος στην πλατφόρμα Taxisnet με τους κωδικούς πρόσβασης της εταιρείας.
3. Συμπλήρωση των απαιτούμενων πεδίων στη φόρμα δήλωσης.
4. Υποβολή της δήλωσης και λήψη επιβεβαίωσης υποβολής.

Προθεσμίες

Οι δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος πρέπει να υποβάλλονται μέχρι την 30ή Ιουνίου κάθε έτους. Σε περίπτωση καθυστέρησης, επιβάλλονται πρόστιμα και προσαυξήσεις.

Σημαντικά Σημεία

• Οι κοινωνίες αστικού δικαίου που ασκούν επιχείρηση ή επάγγελμα υποχρεούνται επίσης να υποβάλλουν δήλωση φορολογίας εισοδήματος.
• Οι εταιρείες πρέπει να διατηρούν ακριβή και ενημερωμένα βιβλία για να υποστηρίξουν τις δηλώσεις τους.
• Η μη υποβολή δήλωσης μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές νομικές συνέπειες.

Για περισσότερες πληροφορίες, οι εταιρείες μπορούν να ανατρέξουν στους οδηγούς δηλώσεων φορολογικού έτους που εκδίδονται κάθε χρόνο από την ΑΑΔΕ.

6. Υποχρεώσεις Εταίρων

Οι υποχρεώσεις των εταίρων σε μια ετερόρρυθμη εταιρεία είναι καθορισμένες από το νόμο και την εταιρική σύμβαση. Ο ετερόρρυθμος εταίρος δεν συμμετέχει στη διαχείριση των εταιρικών υποθέσεων, εκτός αν ορίζεται διαφορετικά στην εταιρική σύμβαση. Επίσης, δεν έχει εξουσία εκπροσώπησης της εταιρείας, εκτός αν του ανατεθεί ρητά.

Οι εταίροι έχουν το δικαίωμα ελέγχου των εταιρικών λογαριασμών και των βιβλίων της εταιρείας, εκτός αν υπάρχει αντίθετη πρόβλεψη στην εταιρική σύμβαση. Επιπλέον, ο ετερόρρυθμος εταίρος δεν μπορεί να ενεργεί για δικό του λογαριασμό ή για λογαριασμό τρίτου πράξεις που ανάγονται στο αντικείμενο της εταιρείας, εκτός αν υπάρχει αντίθετη πρόβλεψη στην εταιρική σύμβαση.

Οι εταίροι συμμετέχουν στις ζημίες της εταιρείας έως το ποσό της εισφοράς τους, εκτός αν στην εταιρική σύμβαση προβλέπεται η συμμετοχή τους για μεγαλύτερο χρηματικό ποσό. Ο ετερόρρυθμος εταίρος που έχει καταβάλει την εισφορά του δεν ευθύνεται για τα χρέη της εταιρείας. Σε αντίθετη περίπτωση, ευθύνεται προσωπικά μέχρι του ποσού της εισφοράς του.

7. Νομοθετικό Πλαίσιο

Το νομοθετικό πλαίσιο που διέπει τις ετερόρρυθμες εταιρείες είναι πολύπλοκο και περιλαμβάνει διάφορες διατάξεις και νόμους. Οι ετερόρρυθμες εταιρείες υπόκεινται σε συγκεκριμένες ρυθμίσεις που καθορίζουν τις υποχρεώσεις και τα δικαιώματά τους.

Σύμφωνα με το άρθρο 6 του Ν. 4172/23-7-2013, οι ετερόρρυθμες εταιρείες πρέπει να τηρούν τις διατάξεις που αφορούν τη φορολογία εισοδήματος και άλλες σχετικές ρυθμίσεις. Επιπλέον, η ΠΟΛ. 1003/31-12-2014 περιγράφει το διπλογραφικό λογιστικό σύστημα που πρέπει να εφαρμόζουν οι εταιρείες αυτές.

Οι ετερόρρυθμες εταιρείες πρέπει να εφαρμόζουν τις ρυθμίσεις του νόμου για να διασφαλίζονται οι τρίτοι. Επίσης, οι εταιρείες-εταίροι με συντριπτική συμμετοχή στο εταιρικό κεφάλαιο πρέπει να εξετάζουν αν μέσω καταστατικού έχουν δυνατότητα εκπροσώπησης και αν το φυσικό πρόσωπο που συμμετέχει ως ομόρρυθμος εταίρος ασκεί πραγματική διοίκηση.

Η νομική θέση του εταίρου, όπως προσδιορίζεται στο νόμο και την εταιρική σύμβαση, δεν αποτελεί μόνο μία έννομη σχέση μεταξύ των εταίρων και του νομικού προσώπου της εταιρείας, αλλά συγχρόνως υποστηρίζεται ότι είναι γενικό δικαίωμα από το οποίο πηγάζουν επιμέρους εταιρικά δικαιώματα και υποχρεώσεις.

8. Ειδικές Διατάξεις

Οι ειδικές διατάξεις που αφορούν τις ετερόρρυθμες εταιρείες περιλαμβάνουν διάφορες κατηγορίες και εξαιρέσεις που πρέπει να ληφθούν υπόψη κατά τη φορολογική διαχείριση. Αυτές οι διατάξεις είναι κρίσιμες για την ορθή εφαρμογή των φορολογικών νόμων και την αποφυγή παρανοήσεων.

9. Κοινωνίες Αστικού Δικαίου

Οι κοινωνίες αστικού δικαίου αποτελούν μια μορφή συνεργασίας μεταξύ φυσικών προσώπων για την επίτευξη κοινών στόχων. Αυτές οι κοινωνίες μπορούν να ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα ή επάγγελμα και υπόκεινται σε συγκεκριμένες φορολογικές υποχρεώσεις.

Οι κοινωνίες αστικού δικαίου που ασκούν επιχείρηση ή επάγγελμα, υποβάλλουν δήλωση φορολογίας εισοδήματος μέχρι και την τελευταία ημέρα του Ιουλίου κάθε έτους. Ο συντελεστής φορολογίας για τα κέρδη τους είναι 25%, ανεξάρτητα αν είναι κερδοσκοπικές ή μη.

Ειδικά για τις κοινωνίες που εκμεταλλεύονται φορτηγά ή επιβατικά αυτοκίνητα δημόσιας χρήσης, τα καθαρά κέρδη που προέρχονται από την εκμετάλλευση μέχρι δύο αυτοκινήτων φορολογούνται στο όνομα των μελών. Αν τα αυτοκίνητα είναι περισσότερα από δύο, τα κέρδη φορολογούνται στο όνομα της κοινωνίας.

10. Κοινωνίες Κληρονομικού Δικαίου

Οι κοινωνίες κληρονομικού δικαίου είναι ειδικές μορφές εταιρειών που δημιουργούνται όταν οι κληρονόμοι αποφασίζουν να συνεχίσουν την επιχείρηση του αποβιώσαντος. Αυτές οι κοινωνίες περιλαμβάνουν συχνά ανήλικους κληρονόμους. Από την 1η Ιανουαρίου 2010, τα κέρδη που αναλογούν στους κοινωνούς φυσικά πρόσωπα φορολογούνται στο όνομα της κοινωνίας με συντελεστή 20%, αφού αφαιρεθεί η επιχειρηματική αμοιβή. Η επιχειρηματική αμοιβή υπολογίζεται με βάση το ποσοστό συμμετοχής του κοινωνού στο 50% των κερδών της κοινωνίας που δηλώθηκαν στην ετήσια δήλωση.

Αν στην κοινωνία συμμετέχουν και μέλη που δεν είναι φυσικά πρόσωπα, τότε το τμήμα των κερδών που τους αναλογεί φορολογείται με συντελεστή 25%. Με την επιβολή αυτού του φόρου εξαντλείται η φορολογική υποχρέωση επί των κερδών αυτών.

Στην ενότητα "10. Κοινωνίες Κληρονομικού Δικαίου", θα βρείτε πληροφορίες για το πώς οι κληρονομικές κοινωνίες επηρεάζουν την καθημερινή ζωή μας. Επισκεφθείτε την ιστοσελίδα μας για να μάθετε περισσότερα και να δείτε πώς μπορούμε να σας βοηθήσουμε με τις λογιστικές και φορολογικές σας ανάγκες.

Συμπέρασμα

Οι φορολογικές υποχρεώσεις των ετερόρρυθμων εταιρειών είναι ένα πολύπλοκο και σημαντικό θέμα που απαιτεί προσεκτική διαχείριση. Η κατανόηση των διατάξεων και των συντελεστών φορολογίας είναι απαραίτητη για την ορθή εκπλήρωση των υποχρεώσεων αυτών. Οι εταίροι πρέπει να είναι ενήμεροι για τις αλλαγές στη νομοθεσία και να συμβουλεύονται ειδικούς για να διασφαλίσουν τη συμμόρφωση με τους κανόνες. Με σωστή ενημέρωση και προγραμματισμό, οι ετερόρρυθμες εταιρείες μπορούν να αποφύγουν προβλήματα και να λειτουργούν ομαλά στο πλαίσιο του φορολογικού συστήματος.