Φορολογικές Υποχρεώσεις για Ετερόρρυθμες Εταιρείες

Οι ετερόρρυθμες εταιρείες (Ε.Ε.) αποτελούν μια δημοφιλή μορφή επιχειρηματικής οργάνωσης στην Ελλάδα. Η φορολογική τους αντιμετώπιση παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και απαιτεί προσοχή από τους εταίρους και τους λογιστές τους. Στο παρόν άρθρο θα αναλύσουμε τις βασικές φορολογικές υποχρεώσεις που έχουν οι ετερόρρυθμες εταιρείες, καθώς και τις υποχρεώσεις των εταίρων τους.

Σημαντικά Σημεία

• Οι ετερόρρυθμες εταιρείες φορολογούνται με συντελεστή 20% για τα κέρδη των ομόρρυθμων εταίρων και 25% για τα κέρδη των ετερόρρυθμων εταίρων.
• Η επιχειρηματική αμοιβή αφαιρείται από τα κέρδη πριν τον υπολογισμό του φόρου.
• Οι εταίροι φυσικά πρόσωπα έχουν διαφορετική φορολογική αντιμετώπιση από τα νομικά πρόσωπα.
• Οι ετερόρρυθμες εταιρείες πρέπει να τηρούν βιβλία και να υποβάλλουν δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος.
• Οι συμβάσεις αποφυγής διπλής φορολογίας επηρεάζουν τη φορολογική υποχρέωση των εταίρων.

1. Φορολογία Κερδών

Οι ετερόρρυθμες εταιρείες (Ε.Ε.) υπόκεινται σε συγκεκριμένες φορολογικές υποχρεώσεις όσον αφορά τα κέρδη τους. Τα καθαρά κέρδη υπολογίζονται μετά την αφαίρεση των εξόδων και των απαλλασσόμενων κερδών.

Τα κέρδη που προέρχονται από μερίσματα ημεδαπών ανωνύμων εταιριών ή συνεταιρισμών, καθώς και από μερίδια εταιριών περιορισμένης ευθύνης, δεν περιλαμβάνονται στα φορολογητέα κέρδη. Η αφαίρεση των κερδών αυτών γίνεται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 2, παράγραφος 4.

Η ετερόρρυθμη εταιρεία υποβάλλει τη δήλωση φορολογίας εισοδήματός της με βάση το φορολογικό της έτος, χωρίς τη συμπερίληψη των αποτελεσμάτων του προηγούμενου έτους. Αυτό σημαίνει ότι η εταιρεία πρέπει να υπολογίζει τα κέρδη της κάθε χρόνο και να τα δηλώνει στην ετήσια φορολογική της δήλωση.

2. Επιχειρηματική Αμοιβή

Η επιχειρηματική αμοιβή αφορά τους ομόρρυθμους εταίρους φυσικά πρόσωπα και κοινωνούς κοινωνίας κληρονομικού δικαίου. Αυτή υπολογίζεται στο 50% των συνολικών κερδών της εταιρείας, ανάλογα με το ποσοστό συμμετοχής τους. Το ποσό αυτό φορολογείται στην ατομική τους δήλωση (έντυπο Ε1), ενώ το υπόλοιπο ποσό των κερδών φορολογείται στο όνομα της εταιρείας με συντελεστή 20%.

Επισημαίνεται ότι η επιχειρηματική αμοιβή δίδεται σε όλους τους ομόρρυθμους εταίρους και κοινωνούς κοινωνίας κληρονομικού δικαίου, ανεξάρτητα από τον αριθμό τους. Οι δικαιούχοι λαμβάνουν επιχειρηματική αμοιβή από όλες τις ομόρρυθμες εταιρείες στις οποίες συμμετέχουν.

Παράδειγμα:

Εταίρος	Ποσοστό Συμμετοχής	Κέρδη Εταιρείας	Επιχειρηματική Αμοιβή
Χ1	25%	14.000 €	1.750 €
Χ2	20%	14.000 €	1.400 €
Χ3	40%	14.000 €	2.800 €
Χ4	15%	14.000 €	–

Σημειώνεται ότι η επιχειρηματική αμοιβή δεν υπολογίζεται στα επιπλέον κέρδη της εταιρείας που προσδιορίζει ο έλεγχος.

3. Συντελεστές Φορολογίας

Οι ετερόρρυθμες εταιρείες υπόκεινται σε συγκεκριμένους συντελεστές φορολογίας, οι οποίοι διαφέρουν ανάλογα με τη φύση των κερδών και τη γεωγραφική περιοχή δραστηριότητας. Οι βασικοί συντελεστές φορολογίας για τις ετερόρρυθμες εταιρείες είναι οι εξής:

• 20% για τα κέρδη που προκύπτουν από δραστηριότητες στην ηπειρωτική Ελλάδα.
• 25% για τα κέρδη που προκύπτουν από δραστηριότητες σε νησιωτικές περιοχές.

Ωστόσο, υπάρχουν ειδικές διατάξεις που προβλέπουν μειώσεις στους συντελεστές αυτούς. Για παράδειγμα, οι συντελεστές μπορούν να μειωθούν κατά 40% για τα κέρδη που προκύπτουν από δραστηριότητες σε συγκεκριμένα νησιά. Αυτό σημαίνει ότι οι συντελεστές μπορούν να διαμορφωθούν ως εξής:

• 12% για τα κέρδη από δραστηριότητες σε συγκεκριμένα νησιά.
• 15% για τα κέρδη από δραστηριότητες σε συγκεκριμένα νησιά.

Επιπλέον, σύμφωνα με το άρθρο 18 του ν. 3296/2004, παρέχονται φορολογικά κίνητρα στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις για συγχωνεύσεις. Τα κέρδη των νέων εταιρειών που προκύπτουν από συγχωνεύσεις φορολογούνται με μειωμένο συντελεστή για τα πρώτα δύο έτη:

1. Μείωση κατά 10 μονάδες για το πρώτο οικονομικό έτος.
2. Μείωση κατά 5 μονάδες για το δεύτερο οικονομικό έτος.

Αυτές οι μειώσεις συντελεστών φορολογίας προσφέρουν σημαντικά πλεονεκτήματα στις επιχειρήσεις, ενισχύοντας την οικονομική τους σταθερότητα και ευελιξία.

4. Βιβλία και Στοιχεία

Οι Ετερόρρυθμες Εταιρείες (Ε.Ε.) υποχρεούνται να τηρούν βιβλία και στοιχεία σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν. 4308/2014. Η κατηγορία των βιβλίων που πρέπει να τηρούν εξαρτάται από το μέγεθος και τη δραστηριότητα της εταιρείας.

Για τις Ε.Ε. που συμμετέχουν κεφαλαιουχικές εταιρείες ως ομόρρυθμοι εταίροι και φυσικά πρόσωπα ως ετερόρρυθμοι, ισχύουν τα εξής:

• Εάν ο κύκλος εργασιών δεν υπερβαίνει τα 1,5 εκατομμύρια ευρώ, τηρούν απλογραφικά βιβλία.
• Εάν ο κύκλος εργασιών υπερβαίνει τα 1,5 εκατομμύρια ευρώ, τηρούν διπλογραφικά βιβλία.

Επιπλέον, οι εταιρείες πρέπει να διασφαλίζουν ότι τα βιβλία και τα στοιχεία τους είναι ενημερωμένα και ακριβή. Αυτό περιλαμβάνει την καταγραφή όλων των οικονομικών συναλλαγών και την τήρηση των απαραίτητων παραστατικών.

Η διαδικασία και τα βήματα για τον ορισμό φορολογικού εκπροσώπου το 2024 είναι επίσης σημαντικά για την ορθή τήρηση των βιβλίων και στοιχείων.

5. Δηλώσεις Φορολογίας Εισοδήματος

Οι ετερόρρυθμες εταιρείες υποχρεούνται να υποβάλλουν δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος κάθε έτος. Η διαδικασία αυτή περιλαμβάνει την υποβολή του εντύπου Ε5, το οποίο πρέπει να συμπληρωθεί με ακρίβεια και πληρότητα.

Η υποβολή της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος είναι υποχρεωτική για όλες τις εταιρείες που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα. Η δήλωση αυτή περιλαμβάνει τα καθαρά κέρδη της εταιρείας, τα οποία φορολογούνται με βάση τις ισχύουσες διατάξεις.

Για την υποβολή της δήλωσης, οι εταιρείες πρέπει να ακολουθήσουν τα εξής βήματα:

1. Συγκέντρωση όλων των απαραίτητων δικαιολογητικών.
2. Συμπλήρωση του εντύπου Ε5 με τα στοιχεία της εταιρείας και τα οικονομικά δεδομένα.
3. Υποβολή της δήλωσης μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας του TAXISnet.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι η μη υποβολή ή η εκπρόθεσμη υποβολή της δήλωσης μπορεί να επιφέρει πρόστιμα και κυρώσεις. Για τον λόγο αυτό, οι εταιρείες πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικές και να τηρούν τις προθεσμίες που ορίζονται από τη νομοθεσία.

6. Υποχρεώσεις Εταίρων

Οι εταίροι σε μια ετερόρρυθμη εταιρεία έχουν συγκεκριμένες υποχρεώσεις που καθορίζονται από το νόμο και την εταιρική σύμβαση. Ο ετερόρρυθμος εταίρος δεν συμμετέχει στη διαχείριση των εταιρικών υποθέσεων, εκτός αν ορίζεται διαφορετικά στην εταιρική σύμβαση. Επίσης, δεν έχει εξουσία εκπροσώπησης της εταιρείας, εκτός αν αυτό προβλέπεται ρητά.

Οι εταίροι έχουν το δικαίωμα ελέγχου των εταιρικών λογαριασμών και των βιβλίων της εταιρείας, εκτός αν υπάρχει αντίθετη πρόβλεψη στην εταιρική σύμβαση. Επιπλέον, ο ετερόρρυθμος εταίρος δεν μπορεί να ενεργεί για δικό του λογαριασμό ή για λογαριασμό τρίτου πράξεις που ανάγονται στο αντικείμενο της εταιρείας, εκτός αν υπάρχει αντίθετη πρόβλεψη.

Η ευθύνη του ετερόρρυθμου εταίρου περιορίζεται στο ποσό της εισφοράς του, εκτός αν στην εταιρική σύμβαση προβλέπεται διαφορετικά. Σε περίπτωση που ο εταίρος δεν έχει καταβάλει την εισφορά του, ευθύνεται προσωπικά μέχρι του ποσού της εισφοράς του. Ο εισερχόμενος εταίρος μετά τη σύσταση της εταιρείας ευθύνεται και για τα προ της εισόδου του χρέη, σύμφωνα με την παράγραφο 1 του άρθρου 279.

Η κατάθεση χρηματικών ποσών από πελάτες της εταιρείας και η ανάληψη ποσών υπό των εταίρων διαρκούσης της εταιρικής χρήσεως, έναντι κερδών της χρήσεως ταύτης, η διανομή των κερδών εις τους εταίρους ή η πίστωσις διενεργούνται σύμφωνα με την εταιρική σύμβαση και τις διατάξεις του νόμου.

7. Ειδικές Διατάξεις

Οι ετερόρρυθμες εταιρείες υπόκεινται σε συγκεκριμένες ειδικές διατάξεις που αφορούν τη φορολόγησή τους. Αυτές οι διατάξεις περιλαμβάνουν διάφορες εξαιρέσεις και ειδικές ρυθμίσεις που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά την υποβολή των φορολογικών δηλώσεων.

• Οι διατάξεις του άρθρου 64 του ν.2238/1994 εξακολουθούν να ισχύουν για τις κοινωνίες αστικού δικαίου που εκμεταλλεύονται φορτηγά ή επιβατικά αυτοκίνητα δημόσιας χρήσης. Για τα καθαρά κέρδη από την εκμετάλλευση μέχρι δύο αυτοκινήτων, χορηγείται βεβαίωση σε κάθε μέλος για να φορολογηθεί στο όνομά του. Αν τα αυτοκίνητα είναι περισσότερα από δύο, τα κέρδη φορολογούνται στο όνομα της κοινωνίας.
• Για τον υπολογισμό της επιχειρηματικής αμοιβής, λαμβάνονται υπόψη μόνο οι εταίροι που υπάρχουν κατά τη λήξη της διαχειριστικής περιόδου, ανεξάρτητα από τυχόν μεταβολές κατά τη διάρκεια της περιόδου.
• Στις δικηγορικές και συμβολαιογραφικές εταιρείες, δεν αφαιρείται επιχειρηματική αμοιβή.

Επιπλέον, η μείωση από τα 5 στα 3 έτη της χρονικής περιόδου παραγραφής του δικαιώματος του δημοσίου να διενεργήσει φορολογικό έλεγχο ισχύει πλέον για όσες επιχειρήσεις πληρούν τις προϋποθέσεις του άρθρου 118 του ν.2238/1994.

8. Νομοθετικό Πλαίσιο

Το νομοθετικό πλαίσιο που διέπει τις ετερόρρυθμες εταιρείες είναι πολυσύνθετο και περιλαμβάνει διάφορες διατάξεις και νόμους. Οι ετερόρρυθμες εταιρείες υπόκεινται σε συγκεκριμένες ρυθμίσεις που αφορούν τη φορολογία, τη λογιστική και τη διαχείριση τους.

Σύμφωνα με το άρθρο 6 του Ν. 4172/23-7-2013, οι ετερόρρυθμες εταιρείες πρέπει να τηρούν τις διατάξεις που αφορούν τη μόνιμη εγκατάσταση και τη φορολογική κατοικία. Επιπλέον, η ΠΟΛ. 1003/31-12-2014 καθορίζει τις λεπτομέρειες για το διπλογραφικό λογιστικό σύστημα που πρέπει να εφαρμόζουν οι εταιρείες αυτές.

Οι ετερόρρυθμες εταιρείες πρέπει να εφαρμόζουν τις ρυθμίσεις του νόμου για να διασφαλίζονται οι τρίτοι. Επίσης, οι εταιρείες-εταίροι με συντριπτική συμμετοχή στο εταιρικό κεφάλαιο πρέπει να εξετάζουν αν μέσω καταστατικού έχουν δυνατότητα εκπροσώπησης και αν το φυσικό πρόσωπο που συμμετέχει ως ομόρρυθμος εταίρος ασκεί πραγματική διοίκηση.

Τέλος, η νομική θέση του εταίρου, όπως προσδιορίζεται στο νόμο και την εταιρική σύμβαση, δεν αποτελεί μόνο μία έννομη σχέση μεταξύ των εταίρων, αλλά συγχρόνως είναι γενικό δικαίωμα από το οποίο πηγάζουν επιμέρους εταιρικά δικαιώματα και υποχρεώσεις.

9. Εγκύκλιοι και Αποφάσεις

Οι εγκύκλιοι και οι αποφάσεις αποτελούν σημαντικά εργαλεία για την κατανόηση και εφαρμογή της φορολογικής νομοθεσίας στις ετερόρρυθμες εταιρείες. Η απόφαση 95393 εξ 2024, δημοσιευμένη στις 23 Ιουλίου 2024, ρυθμίζει τα προγράμματα δράσεων τεχνικής βοήθειας και τις διαδικασίες καταρτισμού καταλόγων προμηθευτών. Βασίζεται σε νόμους που καθορίζουν το νομικό πλαίσιο και τις προϋποθέσεις για την εφαρμογή αναπτυξιακών παρεμβάσεων, εξασφαλίζοντας διαφάνεια και αποδοτικότητα.

10. Συμβάσεις Αποφυγής Διπλής Φορολογίας

Οι συμβάσεις αποφυγής διπλής φορολογίας (ΣΑΔΦ) είναι συμφωνίες μεταξύ δύο χωρών που αποσκοπούν στην αποφυγή της διπλής φορολόγησης των εισοδημάτων που προκύπτουν από διασυνοριακές δραστηριότητες. Οι ΣΑΔΦ παρέχουν ένα πλαίσιο για τον καθορισμό του τρόπου φορολόγησης των εισοδημάτων και των κερδών που προκύπτουν από επιχειρηματικές δραστηριότητες σε διαφορετικές χώρες.

Οι ΣΑΔΦ περιλαμβάνουν διατάξεις για:

• Τον καθορισμό της φορολογικής κατοικίας των επιχειρήσεων και των φυσικών προσώπων.
• Την κατανομή των φορολογικών δικαιωμάτων μεταξύ των συμβαλλόμενων χωρών.
• Την αποφυγή της διπλής φορολόγησης μέσω της παροχής φορολογικών πιστώσεων ή απαλλαγών.

Σε περιπτώσεις όπου δεν υφίσταται σύμβαση αποφυγής διπλής φορολογίας, ο φόρος εξωτερικού αφαιρείται από τον φόρο εισοδήματος μετά την αφαίρεση τυχόν άλλων εκπτώσεων. Οι ΣΑΔΦ συμβάλλουν στη μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης και στην προώθηση των διεθνών επενδύσεων, παρέχοντας σαφήνεια και ασφάλεια στους φορολογούμενους.

Οι Συμβάσεις Αποφυγής Διπλής Φορολογίας είναι σημαντικές για να μην πληρώνετε φόρους δύο φορές για το ίδιο εισόδημα. Θέλετε να μάθετε περισσότερα για το πώς μπορείτε να επωφεληθείτε από αυτές τις συμβάσεις; Επισκεφθείτε την ιστοσελίδα μας και ανακαλύψτε όλες τις λεπτομέρειες.

Συμπέρασμα

Οι φορολογικές υποχρεώσεις των ετερόρρυθμων εταιρειών είναι ένα πολύπλοκο ζήτημα που απαιτεί προσεκτική μελέτη και κατανόηση. Η γνώση των σχετικών νόμων και κανονισμών είναι απαραίτητη για την ορθή διαχείριση των φορολογικών υποχρεώσεων και την αποφυγή πιθανών προστίμων. Οι ετερόρρυθμες εταιρείες πρέπει να είναι ενήμερες για τις αλλαγές στη νομοθεσία και να συνεργάζονται με ειδικούς φοροτεχνικούς για να διασφαλίσουν τη συμμόρφωση με τις ισχύουσες διατάξεις. Με αυτόν τον τρόπο, μπορούν να λειτουργούν αποτελεσματικά και να επικεντρώνονται στην ανάπτυξη και την επιτυχία της επιχείρησής τους.